{"id":104040,"date":"2025-05-30T12:38:11","date_gmt":"2025-05-30T18:38:11","guid":{"rendered":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/?p=104040"},"modified":"2025-05-30T12:38:11","modified_gmt":"2025-05-30T18:38:11","slug":"los-abuelos-cambrayal-y-petnal-las-ciudades-preclasicas-descubiertas-en-uaxactun-peten","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/los-abuelos-cambrayal-y-petnal-las-ciudades-preclasicas-descubiertas-en-uaxactun-peten\/","title":{"rendered":"Los abuelos, Cambrayal y Petnal, las ciudades precl\u00e1sicas descubiertas en Uaxact\u00fan, Pet\u00e9n"},"content":{"rendered":"\n<p><a><\/a>Reafirmando la riqueza del patrimonio cultural de Guatemala, el Ministerio de Cultura y Deportes (MCD) comparti\u00f3 este jueves los m\u00e1s recientes descubrimientos del Proyecto Arqueol\u00f3gico Regional Uaxact\u00fan, desarrollado en el norte del departamento de Pet\u00e9n.<\/p>\n\n\n\n<p>Bajo la direcci\u00f3n del doctor Milan Kov\u00e1c y con el respaldo de la Universidad Comenius de Bratislava, Eslovaquia, el proyecto cont\u00f3 con la participaci\u00f3n de profesionales guatemaltecos e internacionales para la exploraci\u00f3n del legado maya.<\/p><div class=\"elmet-contenido\" id=\"elmet-2573908502\"><div class=\"elmet-adlabel\">Anuncios<\/div><div style=\"margin-top: 20px;margin-right: 20px;margin-bottom: 20px;margin-left: 20px;\" id=\"elmet-626027388\"><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/arrincuanantigua\/\" aria-label=\"cintillo-arrin-cual\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/cintillo-arrin-cual-1.jpg\" alt=\"\"  srcset=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/cintillo-arrin-cual-1.jpg 750w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/cintillo-arrin-cual-1-300x36.jpg 300w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/cintillo-arrin-cual-1-600x72.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 750px) 100vw, 750px\" width=\"750\" height=\"90\"   \/><\/a><\/div><\/div>\n\n\n\n<p>Este trabajo ha ampliado de forma progresiva sus investigaciones en una extensi\u00f3n tipo pol\u00edgono de aproximadamente mil 200 kil\u00f3metros, zonas que anteriormente se hab\u00edan explorado muy poco.<\/p>\n\n\n\n<p>Entre los hallazgos relevantes en Uaxact\u00fan destaca el descubrimiento de vestigios de tres ciudades precl\u00e1sicas. Siendo estas las siguientes:<\/p>\n\n\n\n<p>Ciudad precl\u00e1sica Los Abuelos<\/p>\n\n\n\n<p>Est\u00e1 ubicada 21 kil\u00f3metros al noreste de Uaxact\u00fan, fue identificada en el 2023 y revelada como uno de los centros ceremoniales m\u00e1s antiguos e importantes del Precl\u00e1sico en Pet\u00e9n.<\/p>\n\n\n\n<p>Las investigaciones preliminares evidenciaron una ocupaci\u00f3n desde el Precl\u00e1sico Medio, entre los a\u00f1os 800 a 500 antes de Cristo.<\/p>\n\n\n\n<p>En el sitio se encontr\u00f3 una planificaci\u00f3n arquitect\u00f3nica notable:<\/p>\n\n\n\n<p>grupos tipo E<\/p>\n\n\n\n<p>pir\u00e1mides radiales<\/p>\n\n\n\n<p>grupos tri\u00e1dicos<\/p>\n\n\n\n<p>monumentos esculpidos con iconograf\u00eda \u00fanica<\/p>\n\n\n\n<p>Adem\u00e1s de las esculturas antropomorfas conocidas como Los Abuelos, que representan a una pareja ancestral que dieron nombre al sitio. Estas piezas datan de entre los 500 y 300 a\u00f1os antes de Cristo y podr\u00edan estar vinculadas a antiguas pr\u00e1cticas de rituales de culto a los ancestros<\/p>\n\n\n\n<p>Texto: Cindy Alonzo<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/hashtag\/peten?__eep__=6&amp;__cft__[0]=AZUeNOpBlTfZ0ng8C9XZca6qXoMdH8R88wnXjnEOuYQnKTYyMGNXOfuq2rjumWqSp9arun4DNRGYNVjeiwKZ0TLcqsoAwpLEJsuZUkqDm4sRQYas-9qIqbJ51ZN1OwBvlUuQHBcV0IWDUqdHH_JYy29g-Cu-0i39J_LPNnepqOM9DZoxSNUjIqF8wc-CllFQSgHEJCI9JgkWsdHeClhxcZCs&amp;__tn__=*NK-R\">#Peten<\/a><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/hashtag\/mayas?__eep__=6&amp;__cft__[0]=AZUeNOpBlTfZ0ng8C9XZca6qXoMdH8R88wnXjnEOuYQnKTYyMGNXOfuq2rjumWqSp9arun4DNRGYNVjeiwKZ0TLcqsoAwpLEJsuZUkqDm4sRQYas-9qIqbJ51ZN1OwBvlUuQHBcV0IWDUqdHH_JYy29g-Cu-0i39J_LPNnepqOM9DZoxSNUjIqF8wc-CllFQSgHEJCI9JgkWsdHeClhxcZCs&amp;__tn__=*NK-R\">#Mayas<\/a><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/hashtag\/uaxactun?__eep__=6&amp;__cft__[0]=AZUeNOpBlTfZ0ng8C9XZca6qXoMdH8R88wnXjnEOuYQnKTYyMGNXOfuq2rjumWqSp9arun4DNRGYNVjeiwKZ0TLcqsoAwpLEJsuZUkqDm4sRQYas-9qIqbJ51ZN1OwBvlUuQHBcV0IWDUqdHH_JYy29g-Cu-0i39J_LPNnepqOM9DZoxSNUjIqF8wc-CllFQSgHEJCI9JgkWsdHeClhxcZCs&amp;__tn__=*NK-R\">#Uaxactun<\/a><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/hashtag\/argueologia?__eep__=6&amp;__cft__[0]=AZUeNOpBlTfZ0ng8C9XZca6qXoMdH8R88wnXjnEOuYQnKTYyMGNXOfuq2rjumWqSp9arun4DNRGYNVjeiwKZ0TLcqsoAwpLEJsuZUkqDm4sRQYas-9qIqbJ51ZN1OwBvlUuQHBcV0IWDUqdHH_JYy29g-Cu-0i39J_LPNnepqOM9DZoxSNUjIqF8wc-CllFQSgHEJCI9JgkWsdHeClhxcZCs&amp;__tn__=*NK-R\">#argueologia<\/a><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/hashtag\/metroredes?__eep__=6&amp;__cft__[0]=AZUeNOpBlTfZ0ng8C9XZca6qXoMdH8R88wnXjnEOuYQnKTYyMGNXOfuq2rjumWqSp9arun4DNRGYNVjeiwKZ0TLcqsoAwpLEJsuZUkqDm4sRQYas-9qIqbJ51ZN1OwBvlUuQHBcV0IWDUqdHH_JYy29g-Cu-0i39J_LPNnepqOM9DZoxSNUjIqF8wc-CllFQSgHEJCI9JgkWsdHeClhxcZCs&amp;__tn__=*NK-R\">#metroredes<\/a>  <a href=\"http:\/\/www.elmetropolitano.com\/?fbclid=IwZXh0bgNhZW0CMTAAYnJpZBExM0tTWm9xdkRXSXNHakZBUwEecElMEeRjCZpCpkfVThmUIhawc9UEZjR4FOMGuvkkGnRwhaOzy66t833LI_Y_aem_4yQej_AKkxR2Uzjx_5yi-w\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Www.elmetropolitano.com<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/l.facebook.com\/l.php?u=http%3A%2F%2FWww.metroredes.com%2F%3Ffbclid%3DIwZXh0bgNhZW0CMTAAYnJpZBExM0tTWm9xdkRXSXNHakZBUwEeVrJ--5AYelOjl90x-BoEw9pGQPbqjSFDdTb0ci107nHkcwvefwJmzF4PcZ8_aem_TsoNhl23LUQ63AvA4T1A5Q&amp;h=AT0X1SoZp_DoIKSUoJg371fuwNKysR29a8s7b5Z1uvc2UXHFx218d5Epo9hhAvzOZzNBwOW3zX8lW5bHBr3X8QgscJNMtIKPgIY8U2uI7BibA8WDcB4OLBCoQcrhmu8efrKIoY9lQKrw34UW&amp;__tn__=-UK-R&amp;c[0]=AT11osOfxGrGHtActmwo9QpKnrSXTL7hrrSPIikKdPExyGutEDzVubtNd52lfnLNswsP8JQr88cB0qhB-wj4dBZOeGalWxS9fe_ZK7ADhuZL5O3yN7ym1kRVCNxWFRphmEGYk5FC785lu0311_C4Xtb9NylzFJwqewG4ZfJnRduA2soPTod3rWenrqEyH53DlP9Za85_JS-QyluCe_fvS7qpZ_bX\" rel=\"noreferrer noopener\" target=\"_blank\">Www.metroredes.com<\/a><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"813\" height=\"494\" data-id=\"104042\" src=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/495297741_1234806265312121_2314529252683045798_n.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-104042\" srcset=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/495297741_1234806265312121_2314529252683045798_n.jpg 813w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/495297741_1234806265312121_2314529252683045798_n-300x182.jpg 300w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/495297741_1234806265312121_2314529252683045798_n-768x467.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 813px) 100vw, 813px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"596\" height=\"624\" data-id=\"104043\" src=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/496708602_1234806248645456_4886241479430184403_n.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-104043\" srcset=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/496708602_1234806248645456_4886241479430184403_n.jpg 596w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/496708602_1234806248645456_4886241479430184403_n-287x300.jpg 287w\" sizes=\"auto, (max-width: 596px) 100vw, 596px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1011\" height=\"770\" data-id=\"104045\" src=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499586658_1234806661978748_3892087820873956867_n.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-104045\" srcset=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499586658_1234806661978748_3892087820873956867_n.jpg 1011w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499586658_1234806661978748_3892087820873956867_n-300x228.jpg 300w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499586658_1234806661978748_3892087820873956867_n-768x585.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1011px) 100vw, 1011px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"968\" height=\"680\" data-id=\"104047\" src=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499600540_1234806655312082_7589323461484021064_n.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-104047\" srcset=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499600540_1234806655312082_7589323461484021064_n.jpg 968w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499600540_1234806655312082_7589323461484021064_n-300x211.jpg 300w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499600540_1234806655312082_7589323461484021064_n-768x540.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 968px) 100vw, 968px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"899\" height=\"631\" data-id=\"104044\" src=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499826834_1234806345312113_7843552485801269618_n.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-104044\" srcset=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499826834_1234806345312113_7843552485801269618_n.jpg 899w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499826834_1234806345312113_7843552485801269618_n-300x211.jpg 300w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499826834_1234806345312113_7843552485801269618_n-768x539.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 899px) 100vw, 899px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"512\" data-id=\"104046\" src=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499837527_1234806621978752_5564739913028311965_n-1-1024x512.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-104046\" srcset=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499837527_1234806621978752_5564739913028311965_n-1-1024x512.jpg 1024w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499837527_1234806621978752_5564739913028311965_n-1-300x150.jpg 300w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499837527_1234806621978752_5564739913028311965_n-1-768x384.jpg 768w, https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/499837527_1234806621978752_5564739913028311965_n-1.jpg 1140w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reafirmando la riqueza del patrimonio cultural de Guatemala, el Ministerio de Cultura y Deportes (MCD) comparti\u00f3 este jueves los m\u00e1s recientes descubrimientos del Proyecto Arqueol\u00f3gico Regional Uaxact\u00fan, desarrollado en el norte del departamento de Pet\u00e9n. Bajo la direcci\u00f3n del doctor Milan Kov\u00e1c y con el respaldo de la Universidad Comenius de Bratislava, Eslovaquia, el proyecto <a class=\"read-more\" href=\"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/los-abuelos-cambrayal-y-petnal-las-ciudades-preclasicas-descubiertas-en-uaxactun-peten\/\">Leer m\u00e1s<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":104041,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[29],"tags":[30],"class_list":["post-104040","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-culturales","tag-culturales"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104040","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=104040"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104040\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":104048,"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104040\/revisions\/104048"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/104041"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=104040"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=104040"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/elmetropolitano.com.gt\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=104040"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}